Ağırlık ve Kuvvet Ölçüm Terminolojisi - Teknik Terim Sözlüğü

Endüstriyel tartım ve kuvvet ölçüm sistemlerinde kullanılan temel terimler, ölçüm doğruluğunu ve sistem performansını tanımlamak için kritik öneme sahiptir. Aşağıda, OIML (Uluslararası Yasal Metroloji Organizasyonu) standartlarına uygun temel tanımları bulabilirsiniz.

Yük Hücresi (Load Cell) Terimleri

Nominal Kapasite (Emax)

Yük hücresinin ölçmek üzere tasarlandığı ve belirtilen hata sınırları içerisinde kalan maksimum yük miktarı. Sistem tasarımında toplam kapasite seçilirken bu değer %20-50 güvenlik payı ile hesaplanmalıdır.

Duyarlılık (Sensitivity / Rated Output)

Yük hücresine tam kapasitede yük uygulandığında, birim besleme voltajı başına alınan sinyal çıkışı. Genellikle mV/V (milivolt/volt) cinsinden ifade edilir. Standart değerler 2mV/V veya 3mV/V'dur.

Vmin (Minimum Yük Hücresi Doğrulama Aralığı)

Yük hücresinin ayırt edebileceği minimum yük değeri. Bu değer Emax / Y formülü ile hesaplanır. Yüksek 'Y' değeri, yük hücresinin daha yüksek çözünürlüğe sahip olduğunu gösterir.

Creep (Sünme)

Sabit bir yük altında, çıkış sinyalinin zamanla değişmesi durumudur. Genellikle 30 dakikalık bir periyotta ölçülür. Düşük sünme değeri, uzun süreli statik tartımlar için kritiktir.

Tartım Sistemi Terimleri

Taksimat (d - Actual Scale Interval)

Dijital ekranda görülebilen en küçük ağırlık farkı. Örneğin, bir terazi 0, 5, 10, 15g şeklinde artıyorsa taksimat d=5g'dir.

Doğrulanmış Taksimat (e - Verification Scale Interval)

Yasal metrolojide kullanılan ve tartım sınıfını (Sınıf III gibi) belirleyen değerdir. Genellikle ticari uygulamalarda e=d veya e=10d şeklinde konfigüre edilir.

Sıfır Kararlılığı (Zero Stability)

Yük yokken sistemin sıfır noktasının çevresel etkenlere (sıcaklık, nem) rağmen ne kadar stabil kaldığıdır.

Histerezis (Hysteresis)

Aynı yük miktarı için, yükleme (artan yük) ve boşaltma (azalan yük) sırasında okunan değerler arasındaki farktır.

Kararlılık Süresi (Stabilization Time)

Yük uygulandıktan sonra ekranın (veya verinin) kararlı hale gelmesi için geçen süredir. ZMA Serisi gibi yüksek hızlı cihazlarda bu süre milisaniyeler seviyesindedir.